Kunstencentrum Vooruit, Gent, België

Welhaast iedereen heeft een plaat die hem of haar door de puberteit heen heeft gesleurd, een plaat die troostend fluisterde dat er nog mensen waren die het allemaal niet zo goed wisten. Voor ons was dat ‘Monstertje’van Gorki, waarin Luc De Vos zong over teveel drinken, masturberen in vaders bed en niet weten waar gekeken aan de kassa van de Hema. We verstonden het niet allemaal, maar we begrepen het zo goed want Vos was blijkbaar óók een diepdroevige oude jongen die urenlang uit het raam kon staren, denkend over gemiste kansen en blonde stoten met dikke tieten die hij nimmer tot de zijne zou kunnen maken.

Onze daaropvolgende ontdekkingstocht met terugwerkende kracht leerde ons dat ook de voorgangers ‘Gorky’en ‘Hij Leeft’ klotsten van milde weemoed en bepareld waren met melodieuze liedjes waarin Vos haast jankend kon zingen over samen alleen zijn (Boze Wolven) en hoe het soms brandde vanbinnen (Beste Bill).

Daarom vinden wij het zo jammer dat Luc De Vos sinds dat ‘Monstertje’ meer en meer een postmoderne clown is geworden die elke gelegenheid te baat grijpt om op jolige wijze zichzelf en zijn “popmuziek” te relativeren. Vos’ columns in Zone 09 en zijn boeken hebben daar absoluut baat bij – wegens vaak ondraaglijk grappig – en we kunnen het de man uit Wippelgem uiteraard niet kwalijk nemen dat hij nu vooral lol wil trappen. Het gevolg is echter dat de muziek van Gorki ons gewoon niet meer raakt. De urgentie lijkt weg, de diepdonkere behoefte om de ziel in dronken woede op papier te kotsen, is vervangen door ‘lalala’ met wat noten. ’t Is meer de hoeraheid in plaats van de helaasheid der dingen geworden, maar zonder dat we er vrolijker van worden.

‘Voor rijpere jeugd’, de inmiddels negende studioplaat van Gorki, is helaas geen terugkeer naar die grote tekstuele en melodieuze vorm van weleer, maar integendeel de zwakste plaat die de groep ooit heeft gemaakt. In tegenstelling tot de vorige platen is deze nergens hartverscheurend, nergens geil en schuilt nergens een dijk van een refrein dat een ganse festivalweide aan het meebrullen kan brengen.
Opener Ik Kan Nooit Meer Naar Huis zet de toon: een doorsneeriff met daar overheen een tekst die – hoe moeten we het zeggen – veel te veel als “Gorki-voor-dummies” klinkt (“Mijn auto start nog / En ik leef nog / Maar ik kan nooit meer naar huis”). Het lijkt wel of Vos gewoon zijn best niet doet.

De vooruitgeschoven single Veronica komt naar je toe is bijlange niet kwaad maar kan als vaandeldrager absoluut niet tippen aan het melancholische, op een geweldige melodie drijvende Joerie dat ‘Homo Erectus’ aankondigde. En hoger dan middelmatig kunnen we, hoezeer we ook willen, niet gaan voor de overige negen songs die ongeïnspireerd en doelloos rondsnuffelen in de klassieke Gorki-thema’s.

Zo flirt Vos in Surfer Billy nog maar eens met zijn liefde voor mooie jonge jongens, terwijl Spiegelbeeld net als Plan B over spijt gaat, maar dan op niet overtuigende wijze. We geven wel toe dat we United Kashmir, een soort opgefokt anthem voor uitbaters van nachtwinkels (“United Kashmir / Wees welkom hier / Ik doe de winkel alle dagen open”), een originele en geslaagde grap vinden. Maar bij Gorki wil je meer dan alleen eens lachen.

Diep in Vos woedt nog steeds die kleine oorlog en ergens blijft hij die jongen die in Wippelgem uit het raam stond te staren. Daarom hopen we oprecht dat hij ooit nog zijn eigen droefgeestige ‘Great Flemish Mellon Collie And The Infinite Sadness’ zal maken. Want wie zal het anders doen?