Kunstencentrum Vooruit, Gent, België

‘Natuurlijk had het Mobiliteitsplan zijn verdienste, tien jaar geleden. Maar de vorige legislatuur heeft een historische kans gemist om een stap verder te zetten.’ Filip Watteeuw, fractieleider van Groen!, wil dat het stadsbestuur resoluut kiest voor het openbaar vervoer en de fiets.

Om een open deur in te trappen: jullie zijn niet tegen het Mobiliteitsplan op zich.

Filip Watteeuw: ‘Neen, natuurlijk niet: het Mobiliteitsplan heeft absoluut zijn verdiensten en was wel degelijk een grote stap vooruit. Bovendien bewijst het dat je met ingrijpende maatregelen wel degelijk een draagvlak kunt creëren bij de bevolking, als je er zelf maar in gelooft. Dat is de grote verdienste geweest van Sas van Rouveroij. Er was toen een dynamiek aanwezig, die door de vorige legislatuur is stilgelegd. En dat is bijzonder jammer.’

Wat moet voor jullie de volgende stap vooruit dan zijn?

‘Dé sleutel is voor ons de uitbouw van een volwaardig openbaar vervoer. We moeten het autoverkeer opvangen buiten de stad en voluit gaan voor bussen en vooral trams. Creëer vrije busbanen, kies voor vertramming. De stad heeft zichzelf klemgereden – letterlijk – door verder te gaan met de parkeergarages in het centrum. Een studie heeft onlangs uitgemaakt dat liefst zestig procent van de automobilisten die de stad inrijden Gentenaars zijn. Dat bewijst dat het Mobiliteitsplan niet geleid heeft tot duurzame mobiliteit.’

Het stadsbestuur heeft toch gezorgd voor Park & Ride parkings buiten de kleine ring? Wat kan het nog meer doen?

‘Als je eerst met parkeergarages strooit in het centrum, geef je natuurlijk het signaal dat auto’s welkom blijven. Je kunt dan moeilijk verwachten dat automobilisten kiezen voor de P&R parkings die ten eerste verder liggen van het centrum en die ten tweede een slechte verbinding bieden met het centrum omdat je met bus of tram bijna altijd in de file staat. Het is duidelijk dat P&R’s nooit een prioriteit zijn geweest. De stad heeft gekozen voor de centrumparkings, niet voor het openbaar vervoer.’

Het openbaar vervoer is ook een Vlaamse bevoegdheid. De stad klaagt dat ze te weinig geld krijgt en dat sommige dossiers niet vooruitgaan.

‘Ik lees inderdaad dat Karin Temmerman aan de klaagmuur staat; dat Antwerpen veel meer krijgt. Maar dat heeft ze verdorie enkel aan zichzelf te danken. In 2003 heeft De Lijn een studie laten maken rond het openbaar vervoer waarin een paar belangrijke prioritaire tramassen waren uitgetekend. Welnu, bij vrijwel elke tramas heeft de stad bezwaar aangetekend, vooral omdat er parkeerplaatsen dreigden te verdwijnen. Hoe zou je nu willen dat De Lijn gaat voor investeringen in en om Gent als de stad er zelf niet achter staat? Dan moeten we niet verbaasd zijn dat Limburg en Antwerpen serieuze investeringen binnenhalen en Gent ocharme een trambrug in Zwijnaarde.’

Schepen Temmerman kondigt in onze krant ook een Fietsfonds aan, om onder meer de bestaande fietsroutes te optimaliseren.

‘Daar zijn we natuurlijk niet tegen. Want laten we eerlijk zijn: Gent profileert zich als fietsstad, maar eigenlijk is er nog niet veel veranderd voor de fietser. Het aantal fietsers in de stad is inderdaad toegenomen, maar dat zijn wat ik noem de durffietsers. Mensen die niet gewoon zijn met de fiets te rijden hebben hun rijwiel niet van stal gehaald: het blijft simpelweg te gevaarlijk omdat er te veel autoverkeer is.’

Maar hoe krijg je die auto’s weg? Je kunt de parkeergarages moeilijk weer sluiten.

‘Waarom niet? Dat moet in elk geval worden onderzocht. Want nu is er een patstelling: er zijn de parkeergarages en die hebben natuurlijk aanvoer nodig. Dit is een gigantisch probleem en daarin draagt Karin Temmerman een zware verantwoordelijkheid.’

Jullie willen ook een uitbreiding van het voetgangersgebied?

‘Wat wij willen is een autoluw gebied binnen de stadsring. Dat is nog iets anders dan van het hele gebied voetgangersgebied te maken: ik besef ook wel dat de bewoners nog met hun auto binnen en buiten moeten kunnen. Maak er een soort woonerf van, waar het autoverkeer niet welkom is. Dat is in elk geval ambitieuzer dan de stilstand die we nu beleven.’

Is daar een draagvlak voor bij de bevolking?

‘Was er tien jaar geleden een draagvlak voor het Mobiliteitsplan? Een stadsbestuur moet een visie hebben en daar dan durven voor gaan. Sas van Rouveroij zegt dat hij zijn ideeën voor het Mobiliteitsplan heeft opgedaan in het buitenland. Wel, dat het stadsbestuur ook eens in het buitenland gaat spieken voor zijn beleid rond openbaar vervoer. Steden als Freiburg, Kaiserslautern, Grenoble zijn groter dan Gent maar hebben wel gekozen voor bus en tram.’

Is er verbetering op komst?

‘Ik vrees van niet. Het stadsbestuur moet opletten dat het niet indommelt van zelfgenoegzaamheid. Het aantal auto’s is nog niet verminderd hoor. En intussen zijn we de files van de toekomst aan het creëren. Neem nu The Loop. Voor het fameuze outletcentrum verwacht men drie miljoen bezoekers per jaar extra. Velen van hen zullen automobilisten zijn, want met één tramlijn gaan we het niet redden. Het Arteveldestadion: blij dat ze hebben gekozen voor een ecostadion. Maar het project is zeer autogericht; er is niet eens de garantie dat er een tramlijn wordt aangelegd. En zo kan ik nog even doorgaan: de Oude Dokken, Sint-Pieters: allemaal gericht op koning auto. Intussen staat Gent op de zevende plaats van de gemeenten met de hoogste concentratie van fijn stof. Ik zeg niet dat alles wat het stadsbestuur doet slecht is. Maar het is in elk geval ruim onvoldoende.’