”Monkey sandwich”, de nieuwste voorstelling van Wim Vandekeybus, is geen dansvoorstelling. De choreograaf zet dit keer het medium film centraal. De jonge performer, Damien Chapelle (21), gaat op de scène live de confrontatie met de beelden aan.
“Monkey sandwich” is voor Vandekeybus een vingeroefening voor zijn eerste echte langspeelfilm “Galopping mind” die in 2011 in Zuid-Afrika zal gedraaid worden. “Na “NieuwZwart” (een samenwerking met Mauro Pawlowski, red.) had ik geen zin meer in een pure dansvoorstelling”, zegt Vandekeybus. “Ik wilde ook al een stap verder zetten naar “Galopping mind”.”
De film in “Monkey sandwich” vertelt het verhaal van Jerry, een theaterregisseur die in het Schauspielhaus van Keulen zijn acteurs probeert te motiveren, maar zelf allesbehalve een makkelijke man is om mee samen te werken. Hij drijft zijn medewerkers tot het uiterste. Ondanks deze thematiek zit er in dit eerste deel van de film de meeste humor.
Op een bepaald moment keert hij de theaterwereld de rug toe, omdat hij alles fake vindt. Samen met zijn vrouw en een groep mensen sticht hij een gemeenschap in de polders, maar ook daar loopt het leven niet zoals hij het verwacht had.
Chapelle doet denken aan Mowgli
Tegenover die film staat op de scène Damien Chapelle (21), een jonge performer die 2 jaar een theateropleiding gevolgd heeft, maar geen danser is. Vandekeybus noemt hem “een live personage”. Soms gaat hij de interactie met de film aan, dan ook weer niet.
Chapelle creëert een eigen universum. Hij zit tussen ventilatoren, papieren poppen en proppen en een aquarium. Hij knort en brabbelt in verschillende talen en wanneer hij praat is hij vaak zelfs onverstaanbaar. Zijn performance doet een beetje denken aan het werk van Benjamin Verdonck (er wordt “geknutseld” en weinig gezegd, maar er worden wel sterke beelden opgeroepen). Misschien kan het personage van Chapelle nog het best omschreven worden als een soort Mowgli, een mensenkind dat schijnbaar ver van de andere mensen opgegroeid is. “Wat hij doet, mag niet evident zijn op scène, maar moet er heel normaal uitzien, voor hem”, legt Vandekeybus uit.
Dit creëert een beklemmende sfeer en intrigeert tegelijkertijd omdat de toeschouwer zich realiseert dat er ergens een link moet zijn tussen zijn aanwezigheid op het podium en de filmbeelden. En die is er uiteraard ook, maar wordt pas helemaal op het einde van de voorstelling geëxpliciteerd.
Verhalen, verhalen, verhalen
“Monkey sandwich” is de letterlijke vertaling van “broodje aap”, een uitdrukking die gebruikt om te verwijzen naar urban legends, verhalen die meestal verzonnen zijn, maar toch steeds worden doorverteld.
De voorstelling draait dan ook rond het vertellen van verhalen. Zo dist Jerry, die een wijsvinger mist, in de film verschillende verhalen op over hoe hij die vinger kwijtgeraakt is.
De film werd met weinig financiële middelen gemaakt en Vandekeybus en director of photography Patrick Otten moesten op veel goede wil van hun medewerkers rekenen. “Maar ik wil nu niet afgeschreven worden als iemand die films kan maken zonder geld”, benadrukt Vandekeybus. “Ik ben wel iemand die iets op een bierkaartje kan schrijven en daarmee kan beginnen filmen, maar dan moet ik mensen rond mij hebben die ik kan motiveren, maar dat doe ik al 22 jaar.”
Te lange voorstelling kruipt toch onder huid
De voorstelling gaat over gemis, leegte, razernij, onrechtvaardigheid. Personages vallen en moeten weer opstaan. Op geregelde tijdstippen krijgt de toeschouwer een stevige stomp in de maag, bijvoorbeeld in de scène na de overstroming. Ook de flarden uit de verhaaltjes over de eekhoorn en de mier (van Toon Tellegen) zijn erg ontroerend (“Kom terug”, zegt de eekhoorn. “Ik mis je.” “Dat kan niet”, zegt de mier, “want ik ben nog niet weg.”). Maar er zit ook lichtheid en hoop in de film, onder meer door de aanwezigheid van een heleboel kinderen, door Vandekeybus “de zaadjes van de toekomst” genoemd.
Helaas heb je af en toe het gevoel dat Vandekeybus al zijn vondsten in dit project heeft willen stoppen. De voorstelling duurt ruim 2 uur en dat is eigenlijk iets te lang. Maar toch kruipt “Monkey sandwich” onder je huid en word je achteraf gedwongen om alles nog eens vanuit enkele andere perspectieven te bekijken.
Gelieve aan te melden of te registreren om commentaar toe te voegen.
Lid worden is gratis en duurt slechts enkele minuten. Als lid kan je: