Maar op een mooie dag heb ik me bekeerd tot zinloosheid, schreef Herman De Coninck. Hoe geruststellend klinken die woorden wanneer men ze voor de aanvang van een poëzieavond herleest. Alsof iemand je in het oor fluistert: ,,Toe maar, je hoeft heus niet elke diepe, onderliggende betekenis van de verzen te vatten. Wij dichters doen dat ook niet.’’ Wat we in elk geval begrepen hebben van Koningsblauw 2006, ook in zijn vijfde editie bedoeld als hommage aan De Coninck, is dat sober en traag synoniemen kunnen zijn voor gedurfd en betekenisvol.
Koos Behoud de Begeerte vroeger al voor een kale aanpak van Koningsblauw, dan is deze editie een Spartaanse opvoeding waarin enkel pianomuziek en poëzie zijn toegelaten. Het decor bestaat uit een fluwelen gordijn, een projectiescherm en een Erard-piano uit 1904. Nog in dat karige salon staan zes stoelen voor evenveel mensen. Onder hen geen gevaarlijk aanstormend talent, wel oude rotten, oeuvrebouwers en een pianiste met dansende handen.
Claire Chevallier speelt een prelude en vier pianostukken van Ravel (Pavane pour une infante défunte, Jeux d’eau, Oiseaux tristes en Une barque sur l’océan) op een piano zoals de componist er zelf een had. ,,Het spreekt vanzelf dat je op zo’n instrument dicht bij de oorspronkelijke geest van de muziek komt’’, zegt ze. Het is geen blabla: Chevallier spoelt de tijd terug tot een periode waarin het woord stress nog moest worden uitgevonden.
In hetzelfde rustgevende salon zijn ook de presentator Piet Piryns en de dichters Erwin Mortier, Stefan Hertmans, Bart Moeyaert en Leonard Nolens te gast. Zo’n onderonsje moet wel op een oerklassieke poëzieavond uitlopen en dat doet het ook. Koningsblauw 2006 is een traditionele poëzieavond die van de toeschouwer ee, grote concentratie vergt, temeer daar ook het ritme weinig varieert. Wie enige moeite opbrengt, wordt beloond. De les duurt uiteindelijk slechts anderhalf uur en ze blijft de hele tijd interessant.
Plezier
,,Alleskunner’’ Mortier laat ons bijvoorbeeld voorproeven van zijn binnenkort te verschijnen bundel Voor de stad en de wereld . Te horen aan de gedichten, die Mortier op het podium nog opglanst door ze schitterend getimed en met zichtbaar plezier voor te lezen, moeten we aftellen.
Stefan Hertmans lijkt minder deugd te hebben van het voorlezen. Hij heeft een diepe stem die mooi bij zijn filosofische, zintuiglijke gedichten past, alleen leest hij te gehaast. Waarom laat hij een prachtig gedicht als Zoals jij thuis tikt snel wegtikken? Een voorstelling die doet denken aan negentiende-eeuwse salonkunst verdraagt geen snelheid.
Dat weet ook Bart Moeyaert, die uitzonderlijk stil en ingetogen voordraagt. Hij leest uit zijn bundel Verzamel de liefde , maar brengt ook een gedicht van Herman De Coninck, als eerbetoon aan ,,de man die mij minder bang heeft gemaakt voor poëzie’’, en zijn recentste stadsgedicht ,,Vrouw en kind’’, als groet aan Oulemata N’Doyie en Luna.
De vaste hekkensluiter van Koningsblauw, en de kers op de taart, is Leonard Nolens, ,,de dichter voor wie ernst geen taboe is’’, zoals Piryns het formuleert. Nolens houdt het bij gedichten uit Een dichter in Antwerpen en leest die zoals alleen hij dat kan: weg van de aarde, wonend in zijn woorden. ,,Maar nooit ben ik van hier,/ Ik heb geen stratenplan op zak van onze verhouding.’‘
Ook bij Koningsblauw krijg je geen stratenplan mee. Als toeschouwer moet je ongekende zinnen durven in te slaan en op zoek willen naar de achterhoek van een regel. Maar het is zoals bij een stad: hoe langer je haar kent, hoe meer verrassende plekjes je ontdekt.
Alle rechten voorbehouden
Gelieve aan te melden of te registreren om commentaar toe te voegen.
Lid worden is gratis en duurt slechts enkele minuten. Als lid kan je: