Kunstencentrum Vooruit, Gent, België

Bijna alle film – en documentairemuziek die Nick Cave en zijn violist Warren Ellis schreven, verschijnt deze week op een album. Het is een boeiende, minder bekende kant van Cave.

De pikzwarte lange baard, zijn hippie-gentlemanlook, het dikke Australische accent: Warren Ellis bezit een onweerstaanbare nonchalance waarvan moderne arty songschrijvers als Devendra Banhart alleen maar kunnen dromen. Hij woont al tien jaar in Parijs en niet in Australië, zoals veel mensen nog altijd denken. ‘Mijn vrouw en kinderen wonen in Parijs. Maar ik mis Australië meer en meer. Hoe langer ik er wegblijf, hoe romantischer het beeld van mijn thuisland wordt. Eerlijk gezegd: ik durf me wel eens te ergeren aan de Parijzenaars. Als je niet correct Frans spreekt … then you’re fucked.’

We drinken koffie en we praten over White lunar, de collectie soundtrackcomposities en instrumentale stukken die hij schreef met Nick Cave, zijn baas in The Bad Seeds en in Grinderman. Behalve in die bands speelt Ellis ook in The Dirty Three, waarin zijn punkerige vioolspel een hoofdrol opeist.

Op White lunar horen we hem ook op gitaar, fluit, mandoline en op percussie. Over twee schijfjes verzamelden hij en Cave de zeer gevarieerde muziek (van folk tot klassiek) van films zoals The proposition, The assassination of Jesse James by the coward Robert Ford en The road, samen met de soundtracks voor documentaires en vier stukken ambient die werden genoemd naar kraters.

Hoe kwam u op het idee om dit materiaal te verzamelen?

‘Ik genoot van een skivakantie met mijn kinderen in de Alpen toen Nick me belde met het idee voor White lunar. Ik liep door de sneeuw met mijn iPod op, terwijl ik van track naar track skipte en met Nick al onze composities overliep. Daar genoot ik van, moet ik toegeven. We hebben risico’s genomen. Dit soort platen zet je niet zomaar in de markt, want niemand durft ze uit te brengen.’

Bij de soundtracks zit ook die van ‘The proposition’, de film waarvoor Nick Cave het scenario schreef. Was dat een voordeel bij het componeren?

‘Ik zag de film pas een uur voor we ons opsloten in de opnamestudio.Met de Bad Seeds Martyn Casey en Jim Sclavunos zijn we op goed geluk beginnen componeren. Gelukkig verliep alles heel organisch: make the music and see what flies. Er zat geen monteur naast ons die een scène laat zien en dan zegt dat hij daar exact vijftien seconden muziek voor nodig heeft. Of een monteur die de filmpersonages aanwijst die elk hun themamuziekje moeten hebben, bijvoorbeeld.’

Heeft u dan veel geïmproviseerd?

‘Beeld je in dat je thuis een dvd’tje oplegt, het geluid afzet en je favoriete cd eronder zet. Zo werkten wij ook. Je stelt je open voor verrassingen. Zo hadden Nick en ik een stuk gemaakt waarmee de muziekmonteur van The Proposition aan de slag was gegaan. Hij riep ons naar de montagecel, liet de openingssequentie van de film zien en legde er onze muziek onder, exact zoals die was opgenomen. De muziek eindigde, het beeld stopte, en we grijnsden naar elkaar, want het werkte!’

Hoe reageerden de regisseurs op die werkwijze?

‘Ze vertrouwden ons. Ik werk niet graag volgens het strakke tijdschema dat regisseurs je opdringen. Voor The Assassination Of Jesse James moesten we in februari een week vrij houden om te componeren. Toen het zover was, bleek dat er nog geen beeldmateriaal voorhanden was. Wij wilden kost wat kost de studio in, want de week erop begonnen The Bad Seeds te toeren. Uiteindelijk kregen we twintig seconden film waarin je Brad Pitt een revolver ziet trekken en schieten. En we kregen een shot van een gebergte. Het grootste deel van de soundtrack vloeide voort uit die twee shots.’

Binnenkort verschijnt de film ‘The road’, naar de succesvolle roman van Cormac McCarthy. Hoe heeft u daarvoor muziek geschreven?

‘John Hillcoat, de regisseur, wilde een soort onaardse, goddeloze sfeer die het einde van de aarde reflecteert. Ik ben op zoek gegaan naar gebruiksvoorwerpen waarvan ik vermoedde dat ze nog zouden bestaan na een apocalyps: kookpotten, ketels, flessen. Met die voorwerpen ben ik aan de slag gegaan en ik heb loops van hun klanken gemaakt. Dat was de basis. John wilde dat de muziek de beelden weerwerk zou bieden. The road is zo’n emotioneel verhaal dat het voor muzikanten verleidelijk is om het met te veel melodrama op te zadelen.’

Deze muziek toont een heel andere kant van u. We kennen u vooral als de wilde violist van The Bad Seeds.

‘Sommige mensen zeggen dat ik agressief speel. Ik weet niet of het agressie is of een gebrek aan talent. (grijnst) Ik val mijn viool aan, zie je. Mijn eerst vioolleraar zei altijd dat ik me moest inhouden. Maar toen ik achttien was, kreeg ik een leraar die zei: ‘We moeten muziek vinden die past bij jouw stijl.’ Toen heb ik me op Russische muziek gestort en op hedendaags klassiek. Onbezonnen, wilde muziek, dat moest ik hebben! Kijk, op technisch vlak was ik niet goed genoeg om Bach te spelen. En ik miste de finesse om naar behoren een stuk van Mozart te spelen. Ik ben opgegroeid met AC/DC, The Sex Pistols en The Birthday Party. Op de koop toe heb ik een hekel aan violen in rockmuziek. Vooral de manier waarop een violist braaf zijn lijntje mag spelen en zich dan weer koest moet houden – da’s niks voor mij. Ik ben geen saxofonist! Ik wil mee aan de basis liggen van een idee en schaven aan een sound.’