Kunstencentrum Vooruit, Gent, België

Interview met Arne Sierens over Trouwfeesten en processen enzovoorts.

De twee pijlers van de voorstelling zijn trouwfeesten en processen. En niet toevallig.
De laatste jaren ben ik een paar keer naar Macedonië gereisd. Iemand had mij gevraagd om daar een stuk te gaan maken, maar dat is er nooit gekomen. Ik had wel een verhaal, maar dat was een verhaal van hier. De Macedoniërs hebben hun eigen verhaal van oorlog en vrede, dat niet altijd even proper is. Ik vond het dan ook pretentieus dat ik zou zeggen wat voor voorstelling zij moesten maken.

Ik was in Macedonië te gast op een trouwfeest. Die duren daar drie dagen. En heel de tijd wordt er muziek gespeeld. Muziek is eigenlijk het enige dat echt van hen is. Zigeunerorkesten – brass bands met meestal vier tuba’s, een paar trompetten, klarinetten en twee trommelspelers – bestaan er al honderden jaren. Generatie na generatie. Soms speelt een grootvader samen met zijn zoon en zijn kleinzoon in één orkest. Ze spelen alle dagen. Het zijn reizende balorkesten. Je belt hen op om te komen spelen voor eender welke gelegenheid: trouwfeesten, geboorten, besnijdenissen, begrafenissen, iemand die naar het leger moet, iemand die van het leger terugkeert of zomaar voor de lol. Ze spelen wat je vraagt, als je wil zelfs vijf keer hetzelfde nummer na elkaar, nu eens trager, dan wat sneller. Het zijn wandelende jukeboxen met meer dan duizend nummers op hun repertoire. Dat gaat van Turksklinkende muziek tot Frank Sinatra.
De muzikanten zijn entertainers. Ze lopen de hele tijd rond als ze spelen. Ze toeteren in je oren en blazen onder de rok van de bruid. Als een bruidsfeest zoals in Macedonië drie dagen duurt, blijft het orkest gewoon drie dagen lang musiceren. Ze lossen elkaar dan af. Als de trompettist bijvoorbeeld moe is, dan pakt hij gewoon de trommel over. Soms eindigen trouwfeesten daar met een grote verbroedering waarbij iedereen in de rivier springt.
Trouwfeesten in België duren geen drie dagen, maar ik herken wel een aantal elementen. Familievetes, dronken nonkels en tantes die hun man bedriegen, namen van nichtjes en neven die je niet meer weet, lieven van die neven en nichten die elk familiefeest veranderen.

Ik volg veel assisenprocessen. Als ik tijd heb, vind je mij in de rechtbank. En op het moment van heel dat Macedoniëverhaal, waren ook de processen van het Joegoslaviëtribunaal bezig. Ik wilde een voorstelling maken over mensen die komen getuigen. De rechtbank kennen ze in Macedonië zeer goed en het verloop van een proces daar is gelijkaardig met hoe het hier loopt.

Het initiële idee was om een voorstelling te maken over trouwfeesten en processen met een Vlaamse cast en een live zigeunerorkest uit Macedonië. Er was het plan om na de première in België een kleine tournee te maken in de Balkan. Maar door de subsidieverminderingen van zowel HETPALEIS als DASTHEATER (het huidige Compagnie Cecilia) is dat orkest er niet gekomen.

In het repetitieproces bleven de thema’s ‘trouwfeesten’ en ‘processen’ overeind. We namen dat de hele tijd mee. We zijn gestart met materiaal over Barcelona en Rome tussen 1956 en 1961. In die periode hebben Fellini en Passolini een aantal onwaarschijnlijke stadsfilms gemaakt, onder andere I Vitelloni en Il Bidone. Uit die films, uit boeken van Céline en van prostituee Grisélidis Réal, uit een fotoboek van de Spaanse fotograaf Joan Colom over de hoerenbuurt hebben we alle personages gehaald. En daarop zijn we beginnen improviseren.

Het stuk is een permanent tribunaal geworden waarbij de verdachten, de beschuldigden en de beklaagden zich constant verdedigen of een pleidooi houden voor hun motieven en begrip eisen. Ze pleiten zichzelf onschuldig en ze bekennen een deel van hun schuld. Ze vragen clementie. Ze spreken als een wetboek. In het kluwen van deze gebeurtenissen komt heel de wereld naar boven.