Kunstencentrum Vooruit, Gent, België

Opgelet! Deze editie van Uitgesproken zal niet plaatsvinden in de Balzaal zoals eerder aangekondigd, maar in de Domzaal.

In de reeks Uitgesproken in Vooruit krijgen gastsprekers met een uitgesproken mening de kans hun mening ook uit te spreken. In deze zap- en slogantijden is dat eerder uitzonderlijk.

De Nederlandse publicist en cultuurcriticus Cyrille Offermans verzamelt in het boek Schipbreuk zestien essays over politiek, moraal, kennis en kunst. Hij houdt een lezing over de samenhang tussen economie en ecologie. Want als armoede en klimaatstijging hand in hand gaan, welke cultuuromslag is dan nodig? En welke rol kan het onderwijs daarbij spelen? Na zijn lezing volgt een nagesprek met auteur-hoogleraar Geert Buelens en politicus Dirk Holemans.

In het debat over een duurzame economie en een vermindering van het energiegebruik, wordt nog te westers en te weinig mondiaal gedacht. Toch is het duidelijk dat alleen een mondiale oriëntatie zicht kan geven op de samenhang tussen de gevolgen van bijvoorbeeld de klimaatstijging en ‘onze’ economie. Dan wordt het bijvoorbeeld mogelijk de sociale ellende in Darfur, de kampen, de vluchtelingen, de moordpartijen, te zien als een crisis die mede een gevolg is van een grondstoffenconflict, dat weer mede een gevolg is van de klimaatstijging, die weer grotendeels een gevolg is van de CO2-uitstoot in de rijke landen.

Offermans zal dit soort samenhangen ontwarren en betogen dat we niet aan een radicale koerswending kunnen ontkomen als we niet verantwoordelijk willen zijn voor (nog aanzienlijk meer) wereldwijde ecologische en sociale rampen. Het gaat hem dan ook om het inzicht in de samenhang tussen de bestrijding van armoede en die van de klimaatstijging. Wij zullen onze consumptie- en leefgewoonten drastisch moeten veranderen.

Offermans zal ingaan op de vraag welke veranderingen noodzakelijk zijn en vervolgens welke rol het onderwijs daarin kan spelen. Nu leiden onze scholen vooral op voor de arbeidsmarkt, daar is alles op gericht. Als we willen dat het ons straks, na de kredietcrisis, weer beter gaat, moeten we zorgen voor een verdere economische groei, zodat we de concurrentie met het buitenland, China en India vooral, aankunnen – dat is nog altijd de teneur van zowat elk commentaar. Maar met meer economische groei vergroten we de mondiale ellende alleen maar, we zullen ons leven werkelijk anders moeten inrichten. In die cultuuromslag kunnen de scholen een cruciale rol spelen.