Arts Centre Vooruit, Ghent, Belgium

Kunstenaar Kris Verdonck beweegt zich altijd op de rand tussen theater en beeldende kunst, maar I/II/III/IIII trekt vooral de kaart van theater. Zijn voorliefde voor machines waarmee performers in een gedwongen symbiose moeten samenleven is er echter niet minder om. De machine is hier een vakwerkligger. Drie machinisten laten die met kabels en takels stijgend en dalend over het podium bewegen. Aan die ligger hangen jukken. Danseressen hangen er met behulp van een harnas rond hun heupen aan op. Op het eerste gezicht is dit een soort poppenkast, een marionettentheater met levende mensen.

Of is het een ideaal ballet? Als je in de eerste beweging een danseres boven het podium ziet zweven, lijkt ze in haar kokette zwarte kleedje wel de verwerkelijking van de gewichtloze bevalligheid die het ballet nastreeft. Zeker als de machine haar even met de toppen van de tenen de vloer laat aanraken om haar dan in een onmogelijk perfecte pirouette de lucht in te hijsen. Maar even later slaat die triomf om in een nederlaag: de machine sleept haar als een ineengezakte marionet over de vloer. Ballet, als dressuur, solt ook met mensen.

Toch is dat gedeeltelijk een spel. Hoe langer het duurt, hoe beter je ziet dat de danseres zich wonderwel uit de slag trekt, al lijkt ze gereduceerd tot een puppet on a string. Ze roept zelf het beeld van de marionet mee op. Maar de beelden pakken wel. Je huivert bij het akelige slotbeeld. Ondersteboven opgehangen aan het juk lijkt dit mooie lijf plots een karkas. Steeds weer roept deze simpele ‘cyborg’ vreemde associaties op.

Die ervaring wordt nog heviger als even later twee, drie en vier danseressen tegelijk aan de ligger hangen en simultaan dezelfde dans opvoeren op de schaarse pianoklanken van Stefaan Quix. Deze groepsdans met marionetten is nu eens mooi in evenwicht, dan weer een halve chaos als de performers onderling de juiste balans niet vinden door de weerspannigheid van het getuig. Ook dat is een merkwaardig beeld: we zijn mensen omdat we werktuigen hanteren, maar die werktuigen hanteren ook ons.

www.demorgen.be