Arts Centre Vooruit, Ghent, Belgium

De afkorting Tg staat voor toneelspelersgezelschap en STAN voor Stop Thinking About Names. In 1989 studeerde aan het Conservatorium in Antwerpen een rebelse toneelklas af, bestaande uit Jolente De Keersmaeker, Damiaan De Schrijver, Waas Gramser en Frank Vercruyssen. Ze hadden er les gekregen van onder anderen Dora Van der Groen. Hun twee afstudeerprojecten werden begeleid door Matthias de Koning van Maatschappij Discordia en Josse De Pauw. Na enkele producties verliet Waas Gramser (nu actief bij Comp.Marius) de groep en kwam Sara De Roo er bij. Thomas Walgrave vervoegde hen als vaste scenograaf en technicus.

Het theater dat Tg STAN maakt, heeft een duidelijke plek in het Nederlandstalige theaterlandschap. Het collectief werkt zonder regisseur en belichaamt daarmee de traditie van de mondige speler. Centraal staat de individueel geëmancipeerde theatermaker die zelf beslist welk project hij maakt en met wie hij dat wil doen. Directheid, intelligentie, kritisch bewustzijn, alertheid, twijfel en een open, eerlijke verhouding met het publiek kenmerken het oeuvre.

De goesting om te spelen vormt de drijfveer voor elke voorstelling. Van daaruit worden vaak expliciet sociale of politieke thema’s aangekaart, zonder moraliserend te worden. Dat toont zich ook in de keuze van hun teksten: de komedies van Wilde en Shaw, de essays van Diderot of de stukken van Tsjechow, Ibsen, Bernhard, Handke, Noel Coward of Gerardjan Rijnders.

Om de groep dynamisch te houden, maakt elk van de vier spelers regelmatig voorstelling met individuen of gezelschappen buiten STAN. Zo wordt er dikwijls samengewerkt met Dito’Dito (nu deel van de KVS), Maatschappij Discordia (NL), Dood Paard (NL), Compagnie de Koe en Rosas.

De afgelopen jaren is STAN ook heel duidelijk aanwezig in het buitenland. De voorstellingen in Frankrijk en de Engelstalige producties zorgen niet enkel voor een publieksverbreding, maar zo ontstond ook een nieuw klankbord voor de groep: door te spelen in een andere taal krijgt het woord een andere betekenis.

In de voorbije 15 jaar werd STAN negen keer geselecteerd voor het Theaterfestival; de voorbije drie jaar gebeurde dat ieder jaar. Ook kregen ze in 1999 en 2003 de Grote Theaterfestivalprijs.
Markante producties

Les Antigones (2001) is een Franse voorstelling die twee verschillende versies van deze tragedie na elkaar speelt: een versie van Jean Cocteau uit 1922 en eentje van Jean Anouilh uit 1944. Door te kiezen voor deze twee recente teksten, stelt Tg STAN de vraag naar de zin van repertoire. Les Antigones ging in première in het Théâtre Garonne (Toulouse) en was een coproductie met Théâtre de la Bastille (Parijs) en Festival d’Automne. In 2003 kwam er een Engelse versie die onder meer speelde op het Perfect Performance Festival in Stockholm en in de Wiener Festwochen.

Vandeneedevandeschrijvervandekoningendiderot (2001) neemt de tekst Paradox van een toneelspeler van Diderot als startpunt. Drie acteurs van drie verschillende gezelschappen (Damiaan De Schrijver van STAN, Peter Van den Eede van Compagnie De Koe en Matthias de Koning van Discordia) discussiëren over de implicatie en relevantie van dit achttiende-eeuwse essay en serveren het publiek een twee uur durende hilarische komedie. Deze voorstelling werd geselecteerd voor het Theaterfestival. Er bestaat ook een Franse versie van onder de titel Du serment de l’écrivain du roi et de diderot.

Vraagzucht (2003) vertrekt vanuit de drang om vragen te stellen en verhalen te vertellen. Rode draad zijn de vragenlijsten uit de dagboeken van Max Frisch: vragen over uiteenlopende thema’s als liefde, huwelijk, vaderschap, vrouwen, humor, bezit, vaderland, etc.. Daarnaast worden verhalen verteld van onder meer Hanif Kureishi, Raymond Carver, Haruki Murakami en anderen. Vraagzucht is een monoloog van Frank Vercruyssen en kreeg de Theaterfestivalprijs. Er is ook een Franstalige en Engelstalige versie van dit stuk.

www.vti.be