Arts Centre Vooruit, Ghent, Belgium

Uitgelezen, het levende boekenprogramma van De Morgen en de Gentse Vooruit, beleeft morgen zijn honderdste editie. Behalve dat jubileum valt er nog meer te vieren: met de toevoeging van de nieuwe locatie Hasselt is het programma vanaf volgend seizoen te zien in alle Vlaamse provincies.

Toen de Gentse Vooruit in oktober 2003 begon met het programma Uitgelezen stond het kunstencentrum nochtans niet bekend als een literatuurwalhalla. “We programmeerden vooral theater, dans en muziek”, zegt initiatiefnemer Peter Van den Eede. “De weinige literatuur die we brachten, was niet van onszelf: we ontvingen een selectie uit het aanbod van Behoud de Begeerte.”

Zes jaar later behoort Uitgelezen tot de vaste waarden in de programmering van de Vooruit. Zo”n acht keer per jaar discussiëren de vaste panelleden Jos Geysels en Anna Luyten onder leiding van Fien Sabbe met bekende gasten over actuele boeken, om het publiek vervolgens te bedelven onder een karrenvracht aan leestips. Het programma wordt steeds verluchtigd met een muzikaal intermezzo en een tombola.

Boeken staan centraal

“Met Uitgelezen wilden we een signaal geven: een informatief boekenprogramma dat toch “swingt”, het kan wél”, zegt Van den Eede. “Het moest ook een programma worden voor en door lezers. Niet de auteur stond centraal, maar de boeken. Dat was toen echt baanbrekend.”

Dat het publiek die aanpak wel kan waarderen blijkt uit de volle zalen in Gent, en – na een aarzelende aanloop – ook in Antwerpen, Brussel, Leuven, Oostende, Aalst, Sint-Niklaas en binnenkort Hasselt.
Morgen beleeft Uitgelezen in de Vooruit zijn honderdste editie. Aan de basisformule is al die tijd niets veranderd, zegt Van den Eede. Maar om het programma fris te houden worden elk seizoen wel een paar nieuwe elementen toegevoegd. Zo traden de schrijvers Bart Moeyaert en Paul Baeten Gronda eerder dit jaar op als columnisten, en worden sinds kort meelezers ingezet. Zij lezen dezelfde boeken als de panelleden en schrijven daar op de website een recensie over. Andere lezers kunnen daar dan weer op reageren.

Toch blijft de persoonlijke interactie met het panel de pijler onder het succes van Uitgelezen, denkt Lieve Peeters van het Zuiderpershuis in Antwerpen, waar vanavond de negenennegentigste aflevering plaatsvindt. “Het publiek heeft een mening over een boek en vindt het heerlijk om te zien dat het panel er volstrekt anders over denkt. Ik herinner me een aflevering over Onze oom van Grunberg. Sommige pannelleden noemden het grote literatuur, anderen vonden het helemaal niks. De toeschouwers smulden.”
Ook de gevarieerde samenstelling van het panel speelt volgens Danny Theuwis van bibliotheek Tweebronnen in Leuven een rol. “Zo krijg je geen saaie gesprekken tussen specialisten, maar geanimeerde discussies met mensen van allerlei slag: politici, acteurs, noem maar op. Die mix zie je eveneens in het publiek, dat niet alleen uit vaste bibliotheekgangers bestaat.”

Nieuwe locatie in Hasselt

Begin volgend jaar zal Uitgelezen voor het eerst Hasselt aandoen, waardoor het programma te zien is in alle Vlaamse provincies. Het initiatief kwam van een burger, maar Sofie Gielis van de stad Hasselt hapte meteen toe: “Het is een mooie aanvulling op ons bestaande literaire programma, dat vooral de klassieke literatuurliefhebbers trekt. Ik hoop dat Uitgelezen met zijn pannelleden en gasten nog andere groepen aanspreekt.” Naar een geschikte locatie in Hasselt wordt nog gezocht.

www.demorgen.be